”HIZ” | Kitap İncelemesi | Yalın Düşünce, Altı Sigma ve Kısıtlar Teorisi

Hız aynı ”Amaç” kitabı gibi Üniversitelerin ilgili bölümlerinde ders kitabı olarak okutulması gereken bir eser. Bu harika eserden kıssadan hisse babında, üretim yapan işletmeleri ilgilendiren konulardan kısa kısa bahsedeceğim. Her işletmenin kendine göre alacağı çok ders var. Benim aldığım en güzel ders şirket karlılığının artırılması sadece müşteri portföyünü genişletmek ve yeni siparişler almakla olmuyormuş. İşletme personelinin her birine şiddetle okumalarını tavsiye ediyorum. 

Kitap Yalın Düşünce, Altı Sigma ve Kısıtlar Teorisini birleştiren bir ekibin işletme performansını nasıl artırdığını anlatıyor. İşletmede ki bu değişim sürecini, bazen aşk, bazen de aile hayatına değinerek akıcı bir dille macera romanı havasında anlatıyor.

” Yalın, piyasa talebiyle mükemmel dengeli, müşteriler için en az israfla optimum hızda değer yaratan bir disiplindir. Altı sigma ise arızaları, hataları ve müşteriler tarafından istenmeyen, ölçülebilir herhangi bir şeyi belirlemek ve yok etmek için bir disiplindir. Bunlar Winner şirketinin tanımlarıdır ve ben de onları kullanırım. Aslında, Yalın ve Altı Sigma israfı ortadan kaldırmakla ilgilidir. Yalın pek çok farklı yoldan, baştan sona işlemlerdeki israfı yok etmeye bakar. Altı sigma ise, benim görüşüme göre, daha ziyade kalite yönetimine odaklanmıştır. Fakat bunlar birbirini çok iyi tamamlar, bu nedenle biz de bu ikisini eşleştirir, onlara Yalın Altı Sigma adını veririz.”

Yalın ve Altı Sigma ile; 

  • Müşteri memnuniyeti için israfı yok ederek değere odaklan ve bunu da daha hızlı bir şekilde yap. 
  • Sürekli iyileştirme yap. Unutma! Müşteri nazlıdır. Gelişme görmediği, tatmin olmadığı firmalardan kaçmaya meyillidir.
  • Değişkenliği azaltarak hataları yok et. Çünkü hataların birikmesi ile işletmede nasıl bir kaos olduğunu sen daha iyi tecrübe etmişsindir.

”Kısıt akışı sınırlandıran bir şeydir. Mesela iki şeritli bir yol üzerinde tek şeritli bir köprü gibi. Trafik tek şeritli köprünün kaldırabileceğinden fazla olursa, köprü bir darboğaz haline gelir. Şimdi genel imalat jargonunda bir darboğaz kendisi için belirlenmiş talebi yerine getirme yeteneği olmayan kısıtlanmış bir kaynaktır. Örneğin bir boru hattının dakikada 100 galon taşıması gerekirken, tutukluk yapan bir vana, akışı yetmiş beşle sınırlar.”

  • Darboğaz olan hattı davul olarak seç ve tüm üretim hattını onun performansına senkronize ederek sistemi daha güvenilir ve önceden tahmin edilebilir hale getir. Bu sayede üretim planı daha sağlıklı işler ve terminlerde yaşanan gecikmelerin önüne geçilmiş olur. Unutma! mesai ve gecikme israftır. israf ise paradır. Üretim yapan firmalarda bir tır malın yüklemesi gündüz 1 saatte, mesaide ise 5-6 saatte yüklendiğine sizde şahit olmuşsunuzdur belki.
  • Üretim ve satılan üretim aynı değildir. Üretim mamul veya yarı mamul olarak elimizde olan tüm maldır. Satılması şart değildir. Satılan üretim ise sipariş karşılığında üretilen ve bedeli alınan maldır. Satılan mal/Üretilen mal oranı 1′ e ne kadar yakın olursa o kadar az israf var demektir. Örneğin net 10 bin adet havlu isteyen bir müşteriye öyle bir adette üretim yap ki elinde birinci kalite havlu hiç kalmasın. Çünkü elinde kalan tüm mamuller değerini kaybedecektir. işletme içerisinde iş etüdü ile tespit edilen miktarlarda üretim en sağlıklı olanıdır. KOBİ’lerde gördüğüm sadece ikinci kalite israf % 1 ile % 3 arasında değişiyor. Bu oran % 10 karla çalışan bir işletmede kardan % 30’a kadar büyük bir gelirden feragat etmektir. Daha açık bir ifadeyle ortalama % 10 karla çalışan ve 10 milyon dolarlık cirosu olan bir şirketin sırf malzeme israfından dolayı 300 bin dolar kaybetmesi demektir. Kıyas ile daha iyi anlaşılır: Almanya’nın 2017 ilk çeyreğinde yıllık büyümesi % 1.7 yani şirket içinde sadece bu israfı yok ederek Almanya’dan daha hızlı büyüme yakalanabilir.
  • Takt zamanına göre akışı dengele kapasiteyi değil, buna bağlı olarak malzeme tedariğinden kaynaklı gecikmelerden ve kapasite dengesizliğinden oluşan kalite problemlerini en aza indir. Örneğin, konfeksiyon bandında aksesuar beklerken kaybedilen zaman israftır. Aynı şekilde sevk edilecek malın mesaiye kalınarak dikilip, aylar sonra yüklenecek malın ise gün içinde dikilmesi israftır. 

Kısıtlar Teorisini üretim hattında uygulayarak performansta birçok gelişme sağlanabilir. Özel işletmelerin amacı topluma hizmet ve sosyal fayda sağlamanın yanında kar etmektir. İşletme içerisinde geliştirilen tüm sistemler bu amaca hizmet etme gayesi ile tasarlanır. Bu kitapta Yalın Düşünce, Altı Sigma ve Kısıtlar Teorisini Birleştirerek Performansı İyileştirme üzerine odaklanmış bir eserdir. Kitapta bahsedilen sistemlerin tamamı belki her işletme için uygulanamayabilir ama birçok fayda sağlayacağı kesindir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir